facebookpaylas twitterpaylas googlepaylas

Konu ile Alakalı Benzer Konular
Konular Yazar Yorumlar Okunma Son Yorum
not  İstatistik 2 Vize Ders Notları Ece 3 165 Son Yorum: Ece
not  Makro İktisat Vize Ders Notları Derya 3 90 Son Yorum: Derya
not  Ticaret Hukuku 2 Vize Ders Notları Hakan 3 103 Son Yorum: Hakan
not  Davranış Bilimleri Vize Ders Notları Gamze 3 105 Son Yorum: Gamze
not  Genel Muhasebe 2 Vize Ders Notları Gamze 3 122 Son Yorum: Gamze

Özel Vergi Hukuku 2 Vize Ders Notları

#1
not 
Yeni Özel Vergi Hukuku 2 Vize 1. 2. 3. 4. Ünite Ders Notları ve Özetleri

Katma değer vergisinin tarihsel gelişimini açıklamak
Okey Katma değer vergisi ilk kez 1954 yılında Fransa’ da uygulanmıştır. Ardından 1968 yılından itibaren Avrupa Birliği’nin resmî vergisi olmuştur.

Okey Bugün dünyada 150’yi aşkın ülkede uygulanmaktadır.Türkiye ’de ise 1 Ocak 1985 tarihinden itibaren yürürlüktedir. 

Okey Yürürlüğe girmesi ile birlikte mal ve hizmetler üzerinden daha önce alınan sekiz adet vergi yürürlükten kaldırılmıştır. Bugün katma değer vergisi Türk Vergi Sistemi’ nin en önemli vergilerinden biridir.

Katma değer vergisinin genel özelliklerini sıralamak
Okey Katma değer vergisi, katma değer üzerinden alınan bir vergidir. Bu sayede “çifte vergilendirmeyi” ve dikey bütünleşmeyi” önler. 

Okey Katma değer vergisinde ihracat vergiden tamamen muaf tutulmak suretiyle teşvik edilmektedir. Vergi indirimi mekanizması sayesinde belge kullanımını cazip hâle getirerek kaçakçılığı önlemektedir. Ayrıca tüketim tipi katma değer vergisi yatırımları vergi dışında tutarak teşvik etmektedir. 

Katma değer vergisinin türleri ve yöntemlerini ifade etmek 
Okey Gayrisafi hasıla tipi, gelir tipi ve tüketim tipi olmak üzere üç tür katma değer vergisi vardır. 

Okey Gayrisafi hasıla tipinde sermaye malları matraha dâhildir. Gelir tipinde sermaye mallarının amortismanlarının indirilmesine izin verilir. 

Okey Tüketim tipinde ise sermaye malları matraha dâhil edilmemektedir. Türkiye’ de tüketim tipi uygulanmaktadır. Katma değer vergisi iki şekilde hesaplanmaktadır. 

Okey Katma değer yöntemi olarak bilinen ilkinde; her aşamadaki katma değere, vergi oranı uygulanarak hesaplanırken vergi indirimi yöntemi olarak bilinen ikincisinde ise her aşamadaki satış üzerinden hesaplanan vergiden, alışlarda ödenen verginin düşülmesi ile bulunmaktadır. Ancak her iki yönteme göre bulunan sonuç da aynıdır. 

Katma değer vergisinin Türkiye’ de uygulanma nedenlerini saymak
Okey Türkiye’ de katma değer vergisine geçilmesinin başlıca nedenleri; i)sanayi üzerindeki vergi yükünü düşürmek, ii) gelir vergisi sistemini tamamlamak, iii) vergi kaçakçılığını azaltmak, iv) ihracatı teşvik etmek, v) Avrupa Birliği ile uyum sağlamak ve vi) verginin olumlu özelliklerinden faydalanmak şeklinde özetlenebilir. 

Katma değer vergisinin konusuna giren işlemleri ifade etmek
Okey Katma değer vergisinin konusuna; mal teslimleri ve hizmet ifaları (uluslararası ve transit taşımacılık hizmetlerinin iç parkura isabet eden kısmı dahil), her türlü mal ve hizmet ithalatı ve Kanun’ da sayılan diğer teslim ve hizmetler girmektedir. 

Okey Ancak bunlardan uluslararası ve transit taşımacılık hizmetlerinin iç parkura isabet eden kısmı Bakanlar Kurulu Kararı ile katma değer vergisinden istisna edilmiştir. 

Katma değer vergisininin mükellefterininin kimler olduğunu söylemek
Okey Katma değer vergisinin mükellefleri; mal teslimi ve hizmet ifasında bulunanlar, mal ve hizmet ithal edenler, gümrük veya geçiş işlemine muhatap olanlar, PTT İşletme Genel Müdürlüğü ve radyo ve televizyon kurumları, şans ve talih oyunlarını tertipleyen teşkilat müdürlükleri, gösteri, konser, sportif faaliyet, yarış ve yarışmaları tertipleyenler, iktisadi işletmeye dâhil mal ve hakları kiraya verenler, isteğe bağlı mükellefiyet talebinde bulunanlar şeklinde sıralanmıştır. 

Katma değer vergisini doğuran olayı açıklamak
Okey Katma değer vergisini doğuran olay, vergiye tabi işlemlerin özelliklerine göre ayrı tayin ve tespit edilmiştir.

Okey Buna göre; malın teslimi ya da hizmetin ifa edilmesi, fatura ve benzeri belgelerin düzenlenmesi, kısım kısım mal teslimi, komisyoncu ya da konsinyatör vasıtasıyla yapılan satışlarda malın alıcıyla teslimi, malın alıcı adına yetkili kişiye gönderilmesi, su elektrik, gaz ve benzeri dağıtımı, mal ve hizmet ithalatı, uluslararası ve transit taşımacılık ve lisanslı tarım ürünlerinin depodan çekilmesi ayrı birer vergiyi doğuran olay olarak kabul edilmiştir.
Ara
Cevapla
#2
Katma değer vergisinde ihracat istisnasını açıklamak
Okey Varış ülkesi prensibinin uygulandığı bütün ülkelerde ve ülkemizde ihracatı teşvik etmek için ihracat katma değer vergisinden istisna edilmiştir.

Okey Buna göre ihracat teslimleri, yurt dışındaki müşterilere yapılan teslimler, serbest bölgelerdeki müşteriler için yapılan fason hizmetler ve karşılıklı olmak şartıyla Türkiye’ de vergilen roaming hizmetleri katma değer vergisinden istisna  edilmiştir.  

Okey İhraç  kaydıyla  yapılan  teslimlerde istisnadan yararlanabilmek için malın 3 ay içinde yurt dışına çıkartılması gereklidir. 

Katma değer vergisinden istisna edilen diğer işlemleri saymak
OkeyKatma Değer Vergisi Kanunu’nda ihracatın dışında; ekonomik, sosyal, kültürel, ilmi ve sağlık amaçlı birçok istisna düzenlenmiştir. 

Okey Bunlardan başlıcaları; deniz, hava ve demir yolu taşıma araçları istisnası, petrol ve kıymetli maden arama istisnası, teşvik belgeli yatırım istisnası, transit taşımacılık istisnası, askerî, sosyal ve kültürel istisnalar, ithalat istisnaları ve diğer birtakım istisnalardır. 

Katma değer vergisinin matrahını belirlemek
Okey Katma değer vergisinde matrah mal ve hizmetin karşılığını teşkil eden bedeldir. Tarifeli işlemlerde ve biletle girilen yerlerde bedele dâhildir. 

Okey İthalatta matrah gümrük vergisi kıymeti, değilse CIF bedeli ve ödenen vergi ve benzerinin toplamıdır. Uluslararası yük ve yolcu taşımacılığında (transit taşımacılık dâhil) iç parkura isabet eden kısımdır. 

Okey Bunun dışında ayrıca özel matrah şekilleri söz konusudur. Bu gibi durumlarda da matrah genellikle katılma bedeli ve giriş karşılığında alınan bedeldir. Ziynet eşyasında ise külçe altın bedeli düşüldükten sonra kalan kısımdır.  

Katma değer vergisinde indirim uygulamasını açıklamak
Okey Katma değer vergisi indirim esasına dayalı bir vergidir, yani bir önceki aşamada ödenen vergi düşüldükten sonra kalan kısım ödenir. Ancak bazı hâllerde bu indirime izin verilmemektedir. Şöyle ki; 
i. vergiye tabi olmayan veya istisna edilen malların vergisi, 
ii. binek otomobillerine ait olan vergi, 
iii. zayi olan mallara ait olan vergi, iv.  gelir ve kurumlar vergisinden indirilemeyen giderlere ilişkin vergi indirilememektedir. 

Katma değer vergisinin beyanı ve ödenmesini açıklamak
Okey Katma değer vergisi gerçek usulde hesaplanan bir vergidir. 
Ödenecek vergi üç aylık ve aylık dönemler itibarıyla iş yerini bulunduğu vergi dairesine, vergilendirme dönemini takip eden ayın 24’ üne kadar beyan edilir ve söz konusu ayın 26’ sına kadar ödenir.

 Okey Ancak tanınan yetkiye dayanılarak vergilendirme dönemi genel olarak bir ay olarak belirlenmiştir. İşi bırakma, ölüm ve memleketi terk gibi hâllerde ise özel ödeme zamanları düzenlenmiştir.
Ara
Cevapla
#3
Katma değer vergisi dışında tüketim üzerinden alınan diğer vergileri listelemek
Okey Türk Vergi Sistemi’nde katma değer vergisi dışında harcamalar üzerinden alınan özel tüketim vergisi, şans oyunları vergisi, özel iletişim vergisi, banka ve sigorta muameleleri vergisi ve gümrük vergisi de yer almaktadır. 

Özel tüketim vergisi ile ilgili genel bilgileri ifade etmek
Okey Özel tüketim vergisi Özel Tüketim Vergisi Kanun’a ekli 4 listede yer alan malları Kanun’ un belirttiği aşamada vergilendiren bir tüketim vergisidir. 

Okey Mallar yalnızca bir aşamada vergilendirilmektedir. Verginin konusu söz konusu listelerde yer alan mallar oluşturmaktadır. 

Okey Mükellef verginin konusunu oluşturan malları ithal eden, imal eden veya müzayede mahallerinde satan kimselerdir. 

Okey Vergi listelere göre 15 gün, ayın kalan gün sayısı ya da birer aylık dönemlerle hesaplanmaktadır. 

Okey Vergilendirme dönemini izleyen on gün ya da birer aylık vergilendirme dönemlerinde 15 günlük sürelerde beyan edilip ödenmektedir. 

Şans oyunları vergisinin temel özelliklerini açıklamak
Okey Verginin konusu genel olarak müşterek bahis ve şans oyunlarıdır. 

Okey Verginin mükellefi bu oyunları tertipleyenlerdir. Şans oyununun veya at yarışının ilgili kuponunun doldurulması ve ilgili yere yatırılması ile vergiyi doğuran olay gerçekleşmiş olur. 

Okey Verginin matrahı tertip edilen şans oyunlarından elde edilen hasılat tutarıdır. 

Okey Vergilendirme dönemi, çekiliş ya da şans oyunlarını tertip eden kişi ya da kuruluşların faaliyet gösterdiği takvim yılının birer aylık dönemleridir.

Özel iletişim vergisinin temel özelliklerini açıklamak
Okey Tek aşamalı bir özel tüketim vergisidir. Verginin konusuna, her türlü mobil elektronik haberleşme işletmeciliği kapsamındaki (ön ödemeli kart satışları dâhil) tesis, devir, nakil ve haberleşme hizmetleri, radyo ve televizyon yayınlarının uydu platformu ve kablo ortamından iletilmesine ilişkin hizmetleri, kablolu, kablosuz ve mobil İnternet servis sağlayıcılığı hizmeti, elektronik haberleşme hizmetleri girmektedir. 

Okey Sırasıyla yüzde 25, 15, 5 ve 10 oranları uygulanmaktadır. Verginin mükellefi yukarıda sayılan elektronik haberleşme hizmetlerini sunan işletmecilerdir. 

Okey Vergini matrahını katma değer vergisi matrahını oluşturan unsurlar teşkil eder. Bir aya ait özel iletişim vergisi, izleyen ayın on beşinci günü akşamına kadar beyan edilerek aynı süre içinde ödenir. 

Bankacılık ve sigortacılık işlemleri dolayısıyla ödenen banka ve sigorta muamele vergisinin temel özelliklerini ifade etmek
Okey Banka ve sigorta şirketlerinin, her ne şekilde olursa olsun yapmış oldukları bütün işlemler dolayısıyla kendi lehlerine her ne ad altında olursa olsun nakden veya hesaben aldıkları paralar, banka ve sigorta muameleleri vergisine tabidir. 

Okey Verginin mükellefi banka ve bankerlerle sigorta şirketleridir. Sigorta aracıları tarafından yapılan sigorta işlemlerinde de verginin mükellefi sigorta şirketleridir. 

Okey Vergiyi doğuran olay, bu verginin mükellefi olan bankalar, bankerler ve sigorta şirketlerinin yapmış oldukları bütün işlemler dolayısıyla kendi lehlerine her ne ad altında olursa olsun nakden veya hesaben para almalarıdır. Çok sayıda muafiyet ve istisna söz konusudur. 

Okey Verginin matrahı verginin mükellefi olan, banka, banker ve sigorta şirketlerinin yaptıkları işlemler dolaysıyla lehlerine her ne ad altında olursa olsun aldıkları paralardır. Kambiyo alım ve satım işlemlerinde alınan komisyon değil, kambiyo satışlarının tutarı verginin matrahını teşkil eder. 

Okey Sigorta işlemlerinde ise verginin matrahı, bu işlem dolayısıyla poliçede yer alan prim tutarıdır. Genel oran yüzde 15 olmakla birlikte Bakanlar Kurulu sahip olduğu yetkiye dayanarak farklı oranlar belirlemiştir. 

Okey Vergilendirme dönemi takvim yılının her bir ayıdır. Verginin mükellefi olan kurumlar, birer aylık dönemde yaptıkları işlemler dolayısıyla ertesi ayın on beşinci günü akşamına kadar ilgili vergi dairesine bir beyanname vermek zorundadır. Tarh ve tahakkuk ettirilen vergi beyanname verme süresi içinde ödenir  

Gümrük vergisini açıklamak
Okey Genel olarak gümrük vergilerinin konusu, uluslararası ticaret işlemlerine konu olan ve ülke sınırlarını aşan taşınabilir eşyadır. 

Okey Herhangi bir eşyanın gümrük vergisine konu olabilmesi için; eşyanın uluslararası ticarette değişim konusu olması ve eşyanın taşınabilir olması gerekmektedir. 

Okey Gümrük vergileri, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihte yürürlükte bulunan gümrük tarifesine göre hesaplanmakta ve tahsil edilmektedir. Gümrük vergi oranları, 474 sayılı Gümrük Giriş Tarife Cetveli Hakkında Kanun’ un verdiği yetkiye dayanılarak Bakanlar Kurulunca İthalat Rejimi Kararı ile belirlenmektedir. 

Okey Gümrük vergisinin konusunu, gümrük tarifesinde belirtilen Türkiye Cumhuriyeti gümrük bölgesine giren eşya teşkil eder. Gümrük vergisinin mükellefi, gümrüğe beyanda bulunan kişidir. Dolaylı temsil durumunda, hesabına gümrük beyanında bulunulan kişi de mükelleftir. 

Okey Gümrük vergisinde vergiyi doğuran olay ithalat vergilerine tabi eşyanın serbest dolaşıma girişi, gümrük giriş beyannamesinin tescili, ithalat vergilerine tabi eşyanın ithalat vergilerinden kısmi muafiyet suretiyle geçici ithalatın yapılması olarak belirlenmiştir. 

Okey Gümrük Vergisi Kanunu’ nda çok sayıda muafiyet ve istisna hükmü yer almaktadır. 

Okey Gümrük vergisi esas olarak mükellefin yazılı beyanı (gümrük giriş beyannamesi) üzerine tarh olunur. Ancak Gümrük Kanunu’ nun 59’ ncu maddesinde gümrük beyanının bilgisayar veri işleme tekniği yoluyla, sözlü olarak eşya sahibinin bu eşyayı bir gümrük rejimine tabi tutma isteğini ifade ettiği herhangi bir tasarruf yoluyla yapılabileceği belirtilmiştir. 

Okey Gümrük vergisi tebliğ tarihinden sonraki 10 gün içinde Türk lirası olarak bir defada (defaten) ödenir. Bu süre mükellefin talebi üzerine gecikme faizi alınmak suretiyle 30 gün daha uzatılabilir. 

Okey Gümrük vergisi, yetki verilen bankalar aracılığıyla da tahsil edilebilir
Ara
Cevapla
#4
Emlak vergisinin varlık sebebini ve temel özelliklerini açıklamak 
Okey Emlak vergisi, Türk vergi sistemi içinde yer alan önemli bir servet vergisidir. Emlak vergisi en eski ve en yaygın vergilerden biridir. Sürekli ve özel nitelikteki bir servet vergisi olan bu verginin yönetimi çoğunlukla yerel yönetimlere bırakılmıştır. 

Okey Esas itibarıyla yerel yönetimler için önemli bir gelir kaynağı olan emlak vergisinden elde edilen gelir, diğer vergilere göre daha düşüktür. 

Okey Türkiye’ de toplanan tüm vergi gelirleri içindeki payı düşük olmakla birlikte milyonlarca mükellefi ilgilendirmesi bakımından bilinmesi gereken önemli bir vergi türüdür. 

Vergi sistemimizde emlak vergisinin varlık nedenini üç olguya dayanarak açıklamak mümkündür; 
Okey Birincisi emlak vergisi, bütün diğer vergiler gibi az ya da çok belediyelerin gelir ihtiyacına cevap veren bir vergidir. Sürekli yeni finansman kaynaklarının arandığı bir ortamda politikacıların böyle bir kaynaktan vazgeçemeyecekleri düşünülebilir. 

Okey İkincisi, emlak vergisi eski bir vergidir. Bu yüzden mükellefler bu vergiye alışmıştır. Bu da vergiye yönelik tepkileri azaltması bakımından uygulamayı kolaylaştıran bir faktördür. 

Okey Üçüncüsü ise vergi konusunu gizlemenin zorluğu nedeniyle idari açıdan bu vergiyi uygulamanın bir başka kolaylık olmasıdır. Bütün bunlar emlak vergisini cazip kılmaktadır.

Okey Emlak vergisini uygulamada önemli kılan bir başka sebep de şudur: Emlak vergisi miktarını hesaplamada esas alınan vergi değeri, aynı zamanda tapu harçlarının, veraset ve intikal vergisinin ve kira gelirleri bakımından göz önünde tutulan emsal kira bedelinin hesaplanmasında da kullanılmaktadır.

Okey Emlak vergisi gerçek ve tüzel kişilerin mülkiyetinde bulunan bina, arsa ve araziden alınan hasılatı ve yönetimi çoğunlukla yerel idarelere bırakılmış, sürekli, objektif ve özel nitelikte bir servet vergisidir.

Okey Emlak vergisi objektif nitelikte bir vergidir. Subjektiflik yani kişisellik unsurları olan gelir ya da servetin toplanması ve artan oranlı tarife uygulanması gibi hususları içermemektedir. 

Okey Objektif nitelikteki emlak vergisinde gayrimenkuller dolayısıyla ödenen vergiden, bu varlıkların neden olduğu borçlar için hiçbir ayarlama ve indirim yapılmasına izin verilmediği gibi yükümlülerin kişisel ve ailevi durumları da dikkate alınmamaktadır. 

Okey Ayrıca emlak vergisinde tek oran uygulanmaktadır. Vergi oranı mükellefin kişisel durumuna göre değil, vergiye konu gayrimenkullerin türüne göre değişiklik göstermektedir.  

Okey Emlak vergisi kapsam bakımından özel bir servet vergisidir. Verginin adından da anlaşıldığı üzere, konu unsuru servetin tamamı değil sadece arsa, arazi ve bina kavramlarını içeren gayrimenkullerdir.  

Okey Emlak vergisi mükellef sayısı dikkate alındığında hasılatı ve yönetimi yerel yönetimlere bırakılmış olan önemli bir vergidir.

Okey Emlak vergisi niteliği ve yapısı itibarıyla yerel bir vergi olarak uygulamaya oldukça elverişli bir vergi olduğundan hemen hemen tüm ülkelerde genel eğilim emlak vergilerinin yerel nitelikte bir vergi özelliğine sahip olması yönündedir. 

Okey Emlak vergisinin mükellefi, genel olarak bina ve arazinin maliki, intifa hakkı varsa bu hakkın sahibi, bunlar yoksa bina ve araziyi malik gibi kullananlardır. 

Okey Emlak Vergisi Kanunu’ nun içeriğine bakıldığında, gelir ve harcamalar üzerinden alınan diğer vergilerden farklı olarak bu vergi kanununda iki ayrı verginin düzenlendiği görülmektedir. 

Okey Emlak Vergisi Kanunu başlığı altında bina vergisi ve arazi olmak üzere iki ayrı vergiye yer verilmiştir. 

Okey Başka bir ifadeyle Emlak Vergisi Kanunu konu unsurunu oluşturan gayrimenkulleri ikili bir ayrım çerçevesinde ele almakta ve binalar ile arsa ve arazileri birbirinden ayırmaktadır. Ancak her iki vergiye ilişkin düzenlemeler büyük ölçüde bir bütünlüğe sahiptir. 

Okey Bu ayrım çerçevesinde Emlak Vergisi Kanunu üç kısımdan oluşmaktadır. Birinci kısımda bina vergisine ilişkin hükümler, ikinci kısımda arazi vergisine ilişkin hükümler, üçüncü kısımda ise bina vergisi ve arazi vergisine ilişkin ortak hükümler yer almaktadır. 

Bina vergisini değerlendirmek
Okey Bina vergisinin konusuna Türkiye’ de bulunan ve sabit inşaat niteliğini taşıyan her türlü bina girer. Mükellef, binanın maliki, varsa intifa hakkı sahibi, her ikisi de yoksa binaya malik gibi tasarruf edenlerdir.  

Okey Belediye ve mücavir alan sınırları dışında bulunan binalar, ilke olarak emlak vergisinden muaftır. Bunun dışında, genel olarak çeşitli kamu binalarına sürekli muafiyet tanınmıştır.  

Okey Bina vergisinin matrahı, binanın vergi değeridir. Oranı konutlarda ‰ 1, diğer binalarda ‰ 2’ dir.  Büyükşehir belediyelerinde bu oranlar %100 artırılarak uygulanır

Arazi vergisini değerlendirmek
Okey Arazi vergisinin konusuna ise Türkiye sınırları içinde bulunan arazi ve arsalar girer. Belediye sınırları içinde belediyece parsellenmiş arazi arsa sayılır. 

Okey Arazi vergisini arazinin maliki, varsa intifa hakkı sahibi, her ikisi de yoksa malik gibi tasarruf edenler öder. 

Okey Kamu idarelerine ait arazi ve arsalara sürekli muafiyet tanınmıştır. Bazı arazilere de belli koşullar çerçevesinde geçici muafiyet getirilmiştir. Örneğin, orman hâline getirmek amacıyla ağaçlandırılan arazilerde 50 yıl; üzerinde tarım yapılamayan arazilerin yeniden tarıma elverişli hâle getirilmesinde 10 yıllık bir muafiyet söz konusudur.  

Okey Arazi vergisinin oranı ‰ 1, arsalardaysa ‰ 3’ tür. Büyükşehir belediyesi sınırlarında bu oranlar %100 artırımlı uygulanır.

Bina ve arazi vergileri uygulamasında göz önünde tutulan ortak hükümleri açıklamak
Okey Bina ve arazi vergileri uygulamasında göz önünde tutulan ortak hükümler bildirim verme, ödeme süresi ve zamana şımı konularına ilişkindir.  

Okey Vergi değerini değiştiren sebeplerin ortaya çıkması hâlinde emlak vergisi bildirimi verilmesi zorunludur. Bildirim, kural olarak, değişikliğin gerçekleştiği bütçe yılı içerisinde verilir. 

Okey Yeni inşa edilen binalar için de inşaatın sona erdiği veya fiilen kullanılmaya başlandığı yıl içinde ilgili belediyeye bildirim verilir. Vergi, bildirimin verildiği yılı izleyen yılın ocak ayı içinde tahakkuk eder.  

Okey Emlak vergisi, birinci taksiti mart-nisan-mayıs aylarında, ikinci taksiti kasım ayı içinde olmak üzere iki eşit taksitte ödenir.
Ara
Cevapla


[-]
Tags
vize hukuku ders vergi notları özel 2


Hızlı Menü: