facebookpaylas twitterpaylas googlepaylas

Konu ile Alakalı Benzer Konular
Konular Yazar Yorumlar Okunma Son Yorum
not  İstatistik 2 Vize Ders Notları Ece 3 174 Son Yorum: Ece
not  Makro İktisat Vize Ders Notları Derya 3 95 Son Yorum: Derya
not  Ticaret Hukuku 2 Vize Ders Notları Hakan 3 108 Son Yorum: Hakan
not  Davranış Bilimleri Vize Ders Notları Gamze 3 111 Son Yorum: Gamze
not  İşletme Fonksiyonları Vize Ders Notları Gamze 3 130 Son Yorum: Gamze

Genel Muhasebe 2 Vize Ders Notları

#1
not 
Yeni Genel Muhasebe 2 Vize 1. 2. 3. 4. Ünite Ders Notları ve Özetleri

Okey Mali duran varlık kapsamında yer alan finansal araçlar temel olarak hisse senedi ve tahvildir. Diğer finansal araçlar, hisse senedi ya da tahvile benzer özellikler gösterir. 

Okey Ayrıca gelecek işlemleri olarak adlandırılan türev finansal araçlar da bulunmaktadır. 

Okey Finansal varlıkların sınıflandırılması ve bilançoda raporlanması ile ilgili olarak Tekdüzen Muhasebe Sistemi ve Türkiye Muhasebe Standartları içinde birtakım düzenlemeler bulunmaktadır. 

Okey Tekdüzen Muhasebe Sisteminde finansal araçlar edinim amaçlarına ve işletmenin sermayeye katılma oranı ile yönetimdeki etkinliğine göre sınıflar. 

Okey Buna karşılık Türkiye Muhasebe Standartlarında finansal araçlar değerlemede kullanılan esaslara göre sınıflandırılmaktadır. 

Okey Tekdüzen Hesap Planında işletmelerin uzun vadeli yatırım amacıyla aldığı hisse senetleri sahip olduğu sermaye oranına göre temel olarak bağlı menkul kıymetler, iştirakler ve bağlı ortaklıklar olarak sınıflandırılır. 

Okey Bu hesaplara borç ve alacak kayıtları alış değeri ile yapılır. 

Okey Bilanço tarihinde alış değerine göre borsa değerinde azalma olmuşsa, bu değer azalışlarının kaydı için kullanılan karşılık hesapları aktifte eksi olarak raporlanmaktadır. 

Okey Bedelsiz alınan hisse senetleri, nominal değeri ile aktife alınırken karşılığında ya gelir olarak ya da öz kaynak artışı olarak raporlanır. 

Okey Türkiye Muhasebe Standartları’na göre finansal araçların sınıflandırılmasında ölçüm (değerleme) esaslarına göre sınıflandırma ve raporlama yapılmaktadır. 

Okey Standartlardaki temel amaç, ticari kârın doğru hesaplanması, bilanço ve gelir tablosunda işletmenin gerçek durumunun raporlanmasıdır. Bu nedenle varlıkların bilanço tarihindeki gerçeğe uygun değerleri ile raporlanması önem taşır. 

Okey Finansal araçlardaki gerçeğe uygun değer farkı, kâr zarara veya öz kaynaklara yansıtılabilmektedir ve bilançoda finansal araçların raporlanması da bu ayırım esas alınmak suretiyle gerçekleştirilir. 

Okey Gerçeğe uygun değer tespit edilemiyorsa, finansal araçlar maliyet değeri ile ya da tahvillerde olduğu gibi iskonto edilmiş değeri ile raporlanır.
Ara
Cevapla
#2
Okey Maddi duran varlıklar işletme faaliyetlerinde kullanılmak üzere edinilen ve tahmini yararlanma süresi bir yıldan fazla olan fiziki varlıklardır. 

Okey Maddi olmayan duran varlıklar ise bir yıldan uzun süre işletmenin kâr elde etmesine katkı sağlayan, faaliyetlerinde yararlandığı, yasalarla korunan ve maliyeti tespit edilebilen fiziki yapıya sahip olmayan varlıklardır. 

Okey Maddi duran varlıklar Tekdüzen Hesap Planında 25. Grupta, maddi olmayan duran varlıklar ise 26. Grupta yer alan hesaplarda izlenirler. 

Okey Tekdüzen Hesap Planındaki sınıflamada varlığın kullanım amacı dikkate alınmazken Türkiye Muhasebe Standartlarında dikkate alınır. 

Okey Tekdüzen Muhasebe Sistemine göre ve vergi yasalarına göre yapılan mevcut uygulamada maddi ve maddi olmayan varlıklar raporlanırken değer artış ve azalışları dikkate alınmaz; varlıklar maliyetinden birikmiş amortismanları düşülerek raporlanır. 

Okey Türkiye Muhasebe Standartlarına göre ise maddi ve maddi olmayan duran varlık kalemi bilançoda maliyetinden birikmiş amortisman ve varsa birikmiş değer düşüklüğü zararları indirildikten sonraki değeri ile gösterilir. Ayrıca mevcut sistemde duran varlık kalemlerinin değer artış ve azalışları kayda alınmaz. 

Okey Oysa Türkiye Muhasebe Standartları, borçlanma maliyetlerinin, maliyet bedeli içinde yer almasına izin vermez ve duran varlığın kullanım süresi içindeki değerleme farklarının kayıtlanmasını gerektirir. Maddi ve maddi olmayan duran varlıklar maliyetleri ile aktişeştirilirler.

Okey Maliyete hangi unsurların dâhil edileceği vergi yasalarında ve Türkiye Muhasebe Standartlarında belirtilmiştir. Vergi mevzuatımızda ve mevcut uygulamalarımızda duran varlıkların maliyet bedeli, bunların satın alma bedeline, alış giderlerinin ve borçlanma maliyetlerinin ilave edilmesi ile bulunur. 

Okey Maddi duran varlıkların ediniminden sonra yapılan harcamalardan normal bakım ve onarım harcamaları dışında, varlığın ekonomik değerini ve verimliliğini artırıcı nitelikteki harcamalar maliyete ilave edilir. 

Okey Maddi duran varlıklar fiziksel yapıya sahip olmaları nedeni ile aşınma ve yıpranmaya maruz kalmaları, teknolojik olarak eskimeleri ve demode olmaları nedeni ile değer kaybına uğrarlar. Bu değer kayıpları amortisman muhasebesi yoluyla kayda alınır. 

Okey Muhasebe standartlarına göre amortisman hesaplamada farklı yöntemler söz konusudur ancak VUK sadece azalan bakiyelerle amortisman ve normal amortismana izin vermektedir. Maddi olmayan duran varlıklar da maddi duran varlıklar gibi amortismana tabi tutulur. 

Okey Çünkü her ne kadar fiziksel yapıya sahip olmadıkları için aşınma ve yıpranma söz konusu olmasa da işletmeye sağladıkları faydanın yıllar içinde azalıp tükenmesi söz konusudur ve bu nedenle belli bir yararlı ömre sahiptirler. 

Okey Maddi ve maddi olmayan duran varlıklar için hesaplanan amortismanların birikmiş tutarları, bilançoda maddi ve maddi olmayan duran varlık hesaplarının altında bir indirim kalemi olarak yer alır. 

Okey Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların edinim amacı kısa sürede satmak olmamakla birlikte gerektiğinde satılabilirler. Satış işlemi kâr veya zararla sonuçlanabilir. 

Okey Satışın kârla sonuçlanması durumunda; eğer işletme varlığı yenileme amacında değilse doğrudan dönem geliri olarak kaydeder, eğer yenileme amacında ise üç yıl özel bir fon hesabında tutabilir. 

Okey Üç yıl içinde yeni varlık alınması durumunda, fon hesabı yeni varlığın amortisman giderleri ile mahsup edilir.
Ara
Cevapla
#3
Okey İşletmeye nakit para girişi sağlayan ve geri ödenmeleri de nakitle yapılacak olan borçlar mali borç (finansal borç) olarak nitelendirilir. 

Okey Mali borçlar, bankalardan veya diğer finansal kuruluşlardan kredi şeklinde sağlanabileceği gibi borçlanma senedi niteliğinde menkul kıymet çıkartıp satılarak para ve sermaye piyasalarından da sağlanabilir. 

Okey Kredi kurumlarına olan kısa vadeli borçlar ile kısa vadeli para piyasası araçları ile sağlanan krediler ve vadesine bir yıldan daha az bir süre kalan uzun vadeli mali borçların anapara taksit ve faizleri kısa vadeli mali borç olarak bilançonun “Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar” grubunda raporlanır. 

Okey Bilanço tarihi itibarıyla vadesine bir yıldan daha uzun süre olan, banka ve diğer finans kuruluşlarından alınan krediler ile işletmece sermaye piyasalarından yararlanarak borçlanılan büyüklükler uzun vadeli mali borçtur ve bilançonun “Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar” kısmında raporlanır. 

Okey Mali borcun niteliğine bağlı olarak en yaygın olarak başvurulan mali borç türü kısa ve uzun vadeli banka kredileri, kısa vadeli olarak ihraç edilmiş bono, senet veya diğer menkul kıymetler ile uzun vadeli ihraç edilmiş tahviller veya diğer menkul kıymetlerdir. 

Okey Bankalar, tasarruf sahiplerinden sağladıkları fonları, işletmelere belirli bir süre için ve belirli bir faiz karşılığında borç olarak verirler. 

Okey İşletmeler hem kısa vadeli çalışma sermayesinin finansmanı hem de uzun vadeli yatırımlarının finansmanında bankalardan nakit şeklinde kredi sağlayabilirler. 

Okey Hatta bankalar işletmelere teminat ve kefalet karşılığı nakit olmayan krediler (gayri nakdi krediler) de verebilirler. Kredi sağlandığında bankaya olan borç, Banka Kredileri Hesabı’nın alacak tarafına kaydedilir. 

Okey Borç ödendikçe ödenen kısım kredi borcundaki azalışı ifade eder ve Banka Kredileri Hesabı’nın borç tarafına kaydedilir. Banka Kredileri Hesabı alacak kalanı verir ve hesabın kalanı bankaya olan kredi borcunun büyüklüğünü gösterir. 

Okey Banka kredileri, işletme için bir faiz yükü oluşturur ve hem anapara hem de faizin geri ödenmesi gerekir. Nakit banka kredileri iskonto, iştira, avans ve borçlu cari hesap şeklindeki kredilerdir. 

Okey Bankaların maddi kıymetlerin rehni karşılığı ve bir vade veya olayın doğması ile sınırlı olmak üzere verdikleri kredilere “avans” şeklinde kredi denilir. Borçlu cari hesap şeklindeki krediler vade ile bağlı değildir.

Okey Banka, işletmeye belirli bir limit dâhilinde kredi tahsis eder. İşletme nakde gereksinimi olduğunda limiti aşmamak koşulu ile bu hesaptan para çeker; elinde nakit olduğunda da hesaba para yatırabilir. 

Okey Borçlu cari hesaplar açık kredi, kefalet karşılığı ve maddi teminat karşılığı olabilir. Açık krediler, kişisel güvene dayanan ve sadece borçlunun imzası karşılığı verilen kredilerdir. 

Okey Kefalet karşılığı krediler, banka nezdinde güvenilirliği olan üçüncü bir kişinin imzası ile borçluya kefil olduğu, başka bir deyişle borçlunun borcunu ödemediği takdirde ödemeyi kefilinin üstlendiği kredilerdir.

Okey Maddi teminat karşılığı krediler için teminat olarak mal, gayrimenkul ipoteği, işletme rehini, nakit, kıymetli madenler ve taşlar, hisse senedi ve tahvil vb. gibi maddi bir teminat alınır. 

Okey Bankalar müşterileri olan işletmeler adına kendi saygınlıklarını ortaya koyarak işletmenin taahhüdünü yerine getireceği konusunda üçüncü kişi ya da kuruluşlara güvence verebilirler. 

Okey Banka tarafından verilen bu güvenceler işletmeye sağlanan nakit olmayan kredi niteliğindedir. 

Okey Özel sektör finansman bonoları, bankalar veya diğer anonim şirketler tarafından çıkarılan borçlanma senetleridir. Finansman bonolarının vadesi 60 günden az 360 günden fazla olmamak üzere ihraççı tarafından belirlenir. 

Okey Finansman bonoları, ihraççı tarafından belirlenen vadeye uygun iskonto oranları ile iskonto edilerek bulunan fiyat üzerinden satılır. 

Okey Tedavüldeki finansman bonoları gibi kısa vadeli para piyasası araçları karşılığında sağlanan fonlar “305. Çıkarılmış Bonolar ve Senetler” ana hesabında izlenir. 

Okey Bono ve senetler ihraç edildiğinde nominal bedelleri üzerinden bu hesaba alacak kaydedilir. 

Okey Finansman bonoları iskontolu olarak ihraç edildikleri için nominal değerleri ile satış fiyatı arasındaki fark “308. Menkul Kıymetler İhraç Farkları” hesabının borcuna kaydedilir. 

Okey Menkul kıymetin vadesine paralel olarak itfa edilmesi kaydıyla hesaplanan itfa tutarları, Finansman Giderine dönüşür ve 308 Menkul Kıymetler İhraç Farkları Hesabı’nın alacağına kaydedilir. 

Okey Anonim şirketlerin orta veya uzun vadeli olarak borç para bulabilmek amacıyla itibari kıymetleri eşit ve ibareleri aynı olmak üzere çıkardıkları borç senetlerine “tahvil” denilmektedir. 

Okey Tahvillerin özelliklerini aşağıdaki gibi sıralayabiliriz:
• Tahvil sahibinin, tahvili çıkaran kuruluşa sağladığı kaynak yabancı kaynaktır. Tahviller sahiplerine herhangi bir ortaklık hakkı vermez, sadece ihraççıya karşı alacaklılık hakkı sağlar. Yani tahvilin sahibi (hamili) tahvili çıkaran kuruluşun uzun vadeli alacaklısıdır ve tahvilini satın aldığı kuruluşun yönetimine katılma hakkı yoktur.
• Tahvil sahibi tahvili çıkaran şirketin kârzarar riskine katılmaz, fiirket zarar etse de günü gelince belli miktardaki anapara ve faizini alır. fiirketin brüt kârından ilk olarak tahvil sahiplerine ödeme yapılır.
• Tahvilde belirtilen vade kesindir ve vade sonunda tahvil sahibi ve tahvili çıkaran kuruluş arasındaki hukuki ilişki yasal olarak biter.
• Tahvil, itibari değerinin altında bir bedelle (iskontolu olarak) ihraç edilebilir. 

Okey Tahvil çıkartarak yabancı kaynak sağlayan işletmeler sağladıkları borcu “405 Çıkarılmış Tahviller” hesabında izlerler. 

Okey Çıkarılmış tahviller nominal bedelleri (üzerinde yazılı olan değer) ile bu hesaba alacak kaydedilir. 

Okey Bilanço tarihinden itibaren bir yıl içinde ödenecek tahvil, anapara borç ve taksitleri bilanço dönemlerinde “304 Tahvil Anapara, Borç, Taksit ve Faizleri” hesabına aktarılmalıdır. Bunun için 304 Tahvil Anapara, Borç, Taksit ve Faizleri Hesabı’nın alacak tarafına, 405 Çıkarılmış Tahviller Hesabı’nın borç tarafına kaydedilir. 

Okey Tahvillerin anaparası, vade bitiminde bir defada veya vade içinde taksitler hâlinde ödenebilir. 

Okey İhraç edilen bir tahvil üzerinde yazılı değerle satışa çıkarılıyorsa bu başabaş tahvildir. 

Okey Nominal değerinden daha yüksek bedelle satışa çıkarılan tahvillere primli tahvil denir. Bunun aksine, nominal değerden daha düşük bedelle satışa çıkarılan tahvillere ise iskontolu tahvil denir. 

Okey Tahviller nominal değerinin altında ihraç edildiğinde nominal değer ile satış fiyatı arasındaki farkın gelecek yıllara ait olan kısmı “408 Menkul Kıymetler İhraç Farkı” hesabında izlenir.
Ara
Cevapla
#4
Okey İşletmenin esas ticari faaliyetlerini sürdürmek amacıyla yaptığı kredili alışlarından doğan borçlar “ticari borç” olarak nitelendirilir. 

Okey Bir borcun ticari borç olabilmesi için mutlaka işletmenin esas ticari faaliyetleri ile ilgili olması gerekir. Örneğin, beyaz eşya alım satımı yapan bir işletme için buzdolabı, çamaşır makinasının vb. kredili alınması ticari borç doğmasına neden olur. 

Okey Ama tebeşir alım satımı yapan bir işletmenin pazarlama departmanında kullanmak üzere kredili olarak buzdolabı alması ticari bir borcun doğmasına yol açmayacaktır. Çünkü bu işletmenin esas ticari faaliyeti beyaz eşya alım satımı değil, tebeşir alım satımıdır. 

Okey Ticari borçlar, açık hesap şeklinde senetsiz bir borç şeklinde olabileceği gibi senet karşılığı da doğabilir. 

Okey Tekdüzen Hesap Planı’na göre senetsiz ticari borçlar, “Satıcılar” hesabında izlenirken senetli ticari borçlar ise “Borç Senetleri” hesabında izlenir. 

Okey Ticari borcun vadesi itibarıyla ayrımında ise hesap adı değişmeyecek ancak hesap numarası ya da kodu, borcun kısa ya da uzun vadeli olduğunu gösterecektir. Örneğin, senetsiz bir ticari borç kısa vadeli ise 320 Satıcılar hesabında izlenirken uzun vadeli ise 420 Satıcılar hesabında yer alacaktır. İşletmenin faaliyet konusu ile ilgili her türlü mal ve hizmet alımlarından kaynaklanan senetsiz borçlar Satıcılar hesabında izlenir. 

Okey Esas faaliyetlerle ilgili olarak hammadde malzeme, ticari mal ya da hizmet kredili olarak satın alındığında işletmenin satıcıya borcu doğar ve Satıcılar ana hesabının alacak tarafına kaydedilir. 

Okey Satıcıya olan borç ödendikçe Satıcılar ana hesabının borç tarafına kayıt yapılır. Satıcılar ana hesabı pasif karakterli bir hesap olduğu için alacak kalanı verir ve bu kalan işletmenin satıcılara ödemesi gereken büyüklüğü ifade eder. 

Okey Her bir satıcıya olan borç büyüklüğünün ayrı ayrı izlenebilmesi için yardımcı hesaplara (tali hesap, alt hesap) gereksinim vardır. 

Okey Yardımcı hesapların oluşturulması işletmenin gereksinimine göre işletme tarafından serbestçe belirlenir. 

Okey Bu hesaplar alınan mal ya da hizmetin türüne, alacaklının (satıcı) bulunduğu coğrafi bölgeye vb. göre bölümlenebilir. 

Okey Peşin alış fiyatı ile kredili alış fiyatı arasında vade farkı varsa ve vade farkı önemli bir tutardaysa diğer bir ifade ile vadeli fiyatın içinde gizli bir finansman işlemi söz konusu ise vade farkı alışın maliyetine dahil edilmeyerek ayrıştırılmalıdır. 

Okey Bu ayrıştırma işleminin yapılması için belirlenen vadeli fiyat içinde gizli bir finansman işleminin gömülü olması gerekir. 

Okey Türkiye Muhasebe Standartlarına göre işletmenin satın aldığı ticari malı peşin fiyatı (cari nakit alış fiyatı) üzerinden kaydederken peşin fiyatı ile vadeli tutar arasındaki vade farkını finansman unsuru olarak kabul etmesi gerektiğini belirtmiştik. 

Okey Vade farkını alışın maliyetine yansıtmayıp finansmanın yapıldığı döneme yayarak faiz gideri (vade farkı gideri) olarak muhasebeleştirmelidir. Ancak Muhasebe Sistemi Uygulama Tebliği ve VUK’a göre vade farkları ayrıştırılmaz ve satın alınan varlığın maliyetine dahil edilir.

Okey İşletmenin faaliyet konusu ile ilgili olan kredili mal ve hizmet alımlarından doğan borcu karşılığında senet düzenleyip vermesi nedeniyle senetli bir ticari borç doğar. 

Okey Alacaklının hakkını ispatlamak için kullanabileceği yazılı bir belge olan bu senetler Türk Ticaret Kanunu’nda (TTK) “kambiyo senetleri” olarak tanımlanmıştır ve bunlar poliçe, bono ve çektir. 

Okey Senedin borçlusu belirli bir miktar parayı belirli bir tarihte veya görüldüğünde veya görüldüğünden belirli bir süre sonra senet alacaklısına kayıtsız şartsız olarak ödemek zorundadır. 

Okey Senet, senet bedelini tahsil edecek taraf için alacak senedi niteliğini taşırken senet bedelini ödeyecek olan taraf için borç senedi niteliği taşır. 

Okey İşletmenin senede bağlanmış ticari borçları kısa vadeli ise “321. Borç Senetleri” hesabında; uzun vadeli ise “421. Borç Senetleri” hesabında izlenir. 

Okey Senetli borçlar doğduklarında pasif karakterli bir hesap olan Borç Senetleri hesabının alacağına nominal değerleriyle kaydedilir. 

Okey Ödenmeleri hâlinde de yine nominal değerleri üzerinden Borç Senetleri hesabının borç tarafına kaydedilir. 

Okey Hesabın belirli bir andaki kalanı, her zaman için alacak kalanıdır ve henüz ödenmemiş ve ödenmesi gereken borç büyüklüğünü gösterir. 

Okey Diğer bir ifade ile Borç Senetleri hesabının kalanı, işletmenin borçlu olarak imzasını taşıyan tedavüldeki ticari senetlerin tutarını ifade eder. 

Okey Belirli bir tarihte veya belirli bir vade sonunda ödenecek olan senedin üzerinde yazılı olan değere nominal değer denilir ve senedin vade sonunda ulaşacağı değeri ifade eder. Dolayısıyla senedin düzenlendiği tarihteki peşin değeri, nominal değerinin altındadır. 

Okey Türkiye Muhasebe Standartlarına göre borçların gerçeğe uygun değerle ölçülmesi ve etkin faiz yöntemiyle hesaplanan itfa edilmiş maliyeti üzerinden raporlanması esastır. 

Okey Eğer senet faiz şartı taşımıyorsa vade farkının hesaplanması ve vade boyunca ilgili dönemlerin finansman giderlerine yansıtılması gerekir. 

Okey Üçüncü kişilerin belli bir işi yapmalarını, aldıkları bir değeri geri vermelerini sağlamak amacıyla ve belli sözleşmeler nedeniyle gerçekleşecek bir alacağın karşılığı olarak nakit şeklinde alınan depozito ve teminatlar kısa vadeli olarak alınmışsa “326 Alınan Depozito Ve Teminatlar” hesabının, uzun vadeli alınmışsa “426 Alınan Depozito Ve Teminatlar” hesabının alacağında izlenir.

Okey Depozito veya teminat alındığında Alınan Depozito ve Teminatlar hesabının alacağına, geri verildiğinde veya hesaba sayılarak kapatıldığında ise hesabın borcuna kaydedilir. 

Okey Hesap, alacak kalanı verir ve hesabın kalanı iade edilmemiş olan depozito ve teminat tutarını gösterir.
Ara
Cevapla


[-]
Tags
muhasebe vize ders notları genel 2


Hızlı Menü: